การตลาดบริการของห้องสมุด
หมายถึง กิจกรรมของกระบวนการส่งมอบสินค้าที่ไม่มีตัวตนของธุรกิจให้กับผ้รับบริการ โดยต้องตอบสนองความต้องการของผู้รับบริการจนนำไปสู่ความพึงพอใจได้
การบริการ
หมายถึง กิจกรรมของกระบวนการส่งมอบสินค้าที่ไม่มีตัวตนของธุรกิจให้กับผ้รับบริการ โดยต้องตอบสนองความต้องการของผู้รับบริการจนนำไปสู่ความพึงพอใจได้
การตลาด
หมายถึง กระบวนการทางสังคม ซึ่งบุคคลหรือกลุ่มบุคคลได้รับผลิตภัณฑ์ที่มีคุณค่า เพื่อสนองความจำเป็นและความต้องการ โดยการแลกเปลี่ยนหรือทำการซื้อขายกับผู้อื่น หากผู้บริโภคเกิดความพึงพอใจเมื่อได้รับประโยชน์จากการบริโภค จะมีการกลับมาซื้อผลิตภัณฑ์หรือใช้บริการขององค์การหรือสถาบันอีก
ความจำเป็น หมายถึง สิ่งที่ผู้บริโภคจำเป็นต้องบริโภคเพื่อให้สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ แบ่งออกเป็นความจำเป็นของร่างกาย ได้แก่ ปัจจัย 4 และความจำเป็นของสภาพทางสังคมและอารมณ์ ได้แก่ เพื่อน ความอบอุ่น ความมั่นคง ความปลอดภัย
ความต้องการ หมายถึง ความปรารถนาที่นอกเหนือจากความจำเป็น เพื่อให้ดำรงชีวิตอย่างมีความสุข เนื่องจากเกิดความพึงพอใจตามความอยากได้อยากมี ความต้องการสามารถทำรายได้ให้กับเจ้าของสินค้าเป็นอย่างมาก หากสามารถสร้างสินค้าและบริการออกมาตรงกับความต้องการของผู้บริโภคมากที่สุด การที่จะทำให้สามารถนำเสนอสินค้าและบริการตรงกับความต้องการของผู้ใช้นั้น นักการตลาดจำเป็นต้องทำการสำรวจความต้องการของกลุ่มผู้บริโภคเพื่อให้ผู้ผลิตสามารถวางแผนการทำงานได้ เนื่องจากความต้องการของผู้บริโภคมีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา ดังนั้นนักการตลาดจึงต้องมีความกระตือรือร้นและมีความทันสมัยอยู่ตลอดเวลา
ปัจจัยสำคัญในความคิดทางการตลาดปัจจุบัน
1. เน้นคุณภาพและคุณค่าของสินค้า เพื่อให้ลูกค้าเกิดความพึงพอใจ กล่าวคือ สินค้าต้องมีความสวยงามทันสมัยและสามารถใช้งานหรือใช้ประโยชน์ได้อย่างคุ้มค่า
2. เน้นความสัมพันธ์และการรักษาลูกค้า
3. เน้นการกระบวนการทางธุรกิจและการประสานงานกันในหน่วยธุรกิจ
4. เน้นความคิดที่เป็นสากล&ตลาดไร้พรมแดน
5. เน้นการสร้างเครือข่ายและพันธมิตรทางธรกิจ โดยเฉพาะการรักษาลูกค้าประจำ
6. เน้นการตลาดบริการ
7. เน้นจริยธรรมทางการตลาด คือ ไม่เอารัดเอาเปรียบผู้บริโภค
8. เน้นการตลาดขายตรง เช่น พนักงานขาย และตลาดระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์ ซึ่งข้อมูลที่ให้ลูกค้าต้องมีความถูกต้อง ครบถ้วน
8. เน้นการตลาดขายตรง เช่น พนักงานขาย และตลาดระบบเครือข่ายคอมพิวเตอร์ ซึ่งข้อมูลที่ให้ลูกค้าต้องมีความถูกต้อง ครบถ้วน
การจัดการการตลาด
หมายถึง กระบวนการวางแผนและการปฏิบัติโดยอาศัยแนวคิดการเลือกตลาดเป้าหมาย การหาลูกค้า การรักษาลูกค้า การกำหนดราคา การส่งเสริมการตลาด การจัดจำหน่ายสินค้าและบริการ เพื่อสร้างสรรค์ให้เกิดการแลกเปลี่ยน โดยฝ่ายหนึ่งใช้วิธีการต่างๆเพื่อตอบสนองความต้องการของอีกฝ่ายหนึ่งและสื่อสารให้ลูกค้าเห็นคุณค่าของสินค้าและบริการที่ลูกค้าได้รับ ทำให้เกิดการบรรลุวัตถุประสงค์ขององค์กร องค์กรจึงจำเป็นต้องรู้ว่าผู้ใช้ต้องการอะไร ต้องการในรูปแบบใด ต้องการเวลาไหน และองค์กรสามารถมอบสิ่งที่ลูกค้าต้องการได้ทันเวลาที่ลูกค้าต้องการหรือไม่ และจะทำอย่างไรให้สินค้านั้นอยู่คงทนถาวร
จุดมุ่งหมายทางการตลาด
หมายถึง การรู้จักและเข้าใจลูกค้าเป็นอย่างดี เพื่อจัดสินค้าและบริการที่เหมาะสม สินค้าและบริการต้องมีความพร้อมตลอดเวลาเพื่อให้ทันกับความต้องการของลูกค้าที่พร้อมจะซื้อ
ปัจจัยสำคัญที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงานของนักการตลาด
1. สินค้าที่จับต้องได้
2. การบริการ
3. ประสบการณ์
4. เหตุการณ์
5. สถานที่
6. บุคคล
7. ทรัพย์สิน
8. องค์กร
9. ข้อมูลข่าวสารหรือสารสนเทศ
10. ความคิดที่สร้างสรรค์
แผนการตลาด
หมายถึง การกำหนดทิศทางและแนวทางในการทุ่มเทความพยายามทางการตลาด ตลอดจนกลไกในการตรวจสอบและประเมินผลกิจกรรมทางการตลาดไว้ล่วงหน้า
โครงการในการจัดนิทรรศการประกอบด้วย เหตุผลที่มีการจัดโครงการ รวมทั้งวัตถุประสงค์, วิธีการดำเนินงาน, ขั้นตอนการจัด, งบประมาณ, ประโยชน์ที่ได้รับซึ่งอาจได้รับทั้งผู้ใช้และห้องสมุด, การประเมิน ต้องกำหนดว่าผู้ที่ทำการประเมินคือใคร ใช้วิธีใดในการประเมิน เพื่อเป็นประโยชน์ในการจัดนิทรรศการครั้งต่อไป ซึ่งการจัดนิทรรศการเป็นการแลกเลี่ยนความรู้ซึ่งกันและกัน เกิดการสร้างเครือข่าย สร้างประสบการณ์ในการทำงาน สร้างงาน สร้างชื่อเสียงให้กับสถาบัน
กระบวนการวางแผนการตลาด
1. พิจารณาพนธกิจขององค์กร
2. วิเคราะห์สถานการณ์แวดล้อมของธุรกิจและการตลาด
3. พิจารณาตลาดเป้าหมายหลักของสินค้าและบริการ
4. กำหนดกลยุทธ์ สร้างความแตกต่างและจุดเด่นของสินค้าและบริการ
5. พัฒนาโปรแกรมทางการตลาด
กิจกรรมการตลาด
1. การตลาดภายนอก คือ การทำงานภายนอกองค์กรและองค์กรไม่สามารถควบคุมได้
2. การตลาดภายใน คือ การทำงานภายในองค์กรและองค์กรสามารถควบคุมได้ สิ่งสำคัญ คือ การติดต่อสื่อสารเพื่อให้เกิดความเข้าใจตรงกัน เพื่อให้การทำงานประสบผลสำเร็จและมีความก้าวหน้า
3. การตลาดปฏิสัมพันธ์
กระบวนการวางแผนการตลาด
1. พิจารณาพนธกิจขององค์กร
2. วิเคราะห์สถานการณ์แวดล้อมของธุรกิจและการตลาด
3. พิจารณาตลาดเป้าหมายหลักของสินค้าและบริการ
4. กำหนดกลยุทธ์ สร้างความแตกต่างและจุดเด่นของสินค้าและบริการ
5. พัฒนาโปรแกรมทางการตลาด
กิจกรรมการตลาด
1. การตลาดภายนอก คือ การทำงานภายนอกองค์กรและองค์กรไม่สามารถควบคุมได้
2. การตลาดภายใน คือ การทำงานภายในองค์กรและองค์กรสามารถควบคุมได้ สิ่งสำคัญ คือ การติดต่อสื่อสารเพื่อให้เกิดความเข้าใจตรงกัน เพื่อให้การทำงานประสบผลสำเร็จและมีความก้าวหน้า
3. การตลาดปฏิสัมพันธ์
ความสำคัญของแผนการตลาด
1. สำคัญในฐานะให้รายละเอียดของการเริ่มต้นธุรกิจ เพื่อให้ผู้ประกอบการมีเป้าหมายในการกำหนดแนวทางของความคิดที่ชัดเจน
2. สำคัญในฐานะเครื่องมือที่ช่วยให้พนักงานภายในองค์กรมองไปที่เป้าหมายเดียวกัน
3. สำคัญในฐานะที่เป็นเสมือนพิมพ์เขียวที่ให้รายละเอียดของกิจกรรมต่างๆ เพื่อกำหนดการปฏิบัติงานที่ต่อเนื่องในอนาคตของกิจการ
4. สำคัญในฐานะช่วยลดความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจ
การตลาดบริการสารนิเทศธุรกิจ
หมายถึง การผสมผสานวิธีการตลาดเชิงสังคมและการตลาดเชิงธุรกิจเข้าด้วยกัน ซึ่งผู้ให้บริการต้องพยายามจัดหาสารนิเทศที่ผู้ใช้ต้องการเพื่อตอบสนองความต้องการของผู้บริโภค เพื่อให้ผู้ใช้เกิดความพึงพอใจ เห็นคุณค่าของสารนิเทศและใช้สารนิเทศมากขึ้น
สำหรับการตลาดเชิงสังคม หมายถึง ผู้ใช้สารสนเทศสามารถแสวงหาสารสนเทศได้ด้วยตนเอง เกิดสังคมของความต้องการใช้สารสนเทศเกิดขึ้น เกิดการแสวงหาสารสนเทศที่ตนต้องการ บรรณารักษ์จึงพยายามที่จะนำเสนอให้ตรงกับความต้องการของผู้ใช้ให้มากที่สุด เพื่อให้ผู้ใช้เกิดความพึงพอใจและมาใช้บริการอีก
สำหรับการตลาดเชิงธุรกิจ หมายถึง การให้สารสนเทศแบบมีค่าใช้จ่าย ไม่มีการให้เปล่า เนื่องจากการทำธุรกิจย่อมมีการลงทุน
การเข้าถึงข้อมูลต้องรู้ถึงวิธีการได้มาซึ่งข้อมูลที่ต้องการ โดยต้องรู้แหล่งสารสนเทศ รู้วิธีการเข้าถึง และรู้วิธีการคัดเลือกสารสนเทศที่ตรงกับความต้องการมากที่สุด
สำหรับการตลาดเชิงสังคม หมายถึง ผู้ใช้สารสนเทศสามารถแสวงหาสารสนเทศได้ด้วยตนเอง เกิดสังคมของความต้องการใช้สารสนเทศเกิดขึ้น เกิดการแสวงหาสารสนเทศที่ตนต้องการ บรรณารักษ์จึงพยายามที่จะนำเสนอให้ตรงกับความต้องการของผู้ใช้ให้มากที่สุด เพื่อให้ผู้ใช้เกิดความพึงพอใจและมาใช้บริการอีก
สำหรับการตลาดเชิงธุรกิจ หมายถึง การให้สารสนเทศแบบมีค่าใช้จ่าย ไม่มีการให้เปล่า เนื่องจากการทำธุรกิจย่อมมีการลงทุน
การเข้าถึงข้อมูลต้องรู้ถึงวิธีการได้มาซึ่งข้อมูลที่ต้องการ โดยต้องรู้แหล่งสารสนเทศ รู้วิธีการเข้าถึง และรู้วิธีการคัดเลือกสารสนเทศที่ตรงกับความต้องการมากที่สุด
สารนิเทศในรูปฐานข้อมูลคอมพิวเตอร์
หมายถึง ผลิตภัณฑ์สารสนเทศที่ถูกนำไปบรรจุและบันทึกลงในคอมพิวเตอร์ โดยผู้ใช้สามารถเข้าถึงสารสนเทศจากการค้นจากฐานข้อมูลคอมพิวเตอร์เป็นเครื่องมือช่วยค้น
องค์ประกอบ 4 ประการของวิธีการตลาด
1. ผลิตภัณฑ์(Product) หมายถึง สินค้าหรือบริการที่ผู้ผลิตจัดทำขึ้น ผลิตภัณฑ์สารสนเทศมีทั้งสื่อสิ่งพิมพ์และสื่อโสตทัศน์ เป็นสินค้าที่ผู้ผลิตทำการผลิตเพื่อจำหน่าย ผู้ให้บริการสารนิเทศใช้ประโยชน์จากผลิตภัณฑ์เหล่านั้นเพื่อการให้บริการแก่ผู้มาใช้ห้องสมุด
2. ราคา(Price) หมายถึง ราคาผลิตภัณฑ์หรือบริการสารนิเทศที่ผู้จำหน่ายกำหนดขึ้น ซึ่งราคาควรกำหนดอย่างมีเหตุผล ผู้บริโภคยอมรับว่ามีคุณค่าสมกับคุณภาพของผลิตภัณฑ์และยินดีซื้อหาไปบริโภค
3. สถานที่(Place) หมายถึง ที่ตั้งของสถาบันบริการสารนิเทศ การเลือกสถานที่สำหรับการบริการสารนิเทศต้องคำนึงถึงอุปกรณ์ที่อำนวยความสะดวกด้านการสื่อสารควบคู่กับสถานที่ที่ผู้ใช้บริการไปมาสะดวกด้วยตนเอง
4. การส่งเสริมการขาย(Promotion) หมายถึง การคิดวิธีจูงใจให้มีผู้ใช้สารนิเทศมากขึ้น
**Information Broker หมายถึง ตัวแทนจัดหาข้อมูล
**Information Broker หมายถึง ตัวแทนจัดหาข้อมูล
ส่วนประสมการตลาดบริการ
การบริการแม้เป็นสิ่งที่มองไม่เห็น แต่เป็นสิ่งที่ผู้ใช้ต้องการเป็นอย่างมาก ผู้ให้บริการจึงต้องมีคุณสมบัติของการบริการที่เหมาะสม ผู้บริหารด้านการตลาดของแหล่งสารสนเทศต้องให้ความสำคัญในการสร้างจิตสำนึกในการให้บริการ โดยคาดหวังว่าผู้ใช้จะได้รับข้อมูลที่ตรงกับความต้องการ ซึ่งจะช่วยเป็นแรงกระตุ้นผลักดันให้ผู้ให้บริการบริการแก่ผู้อย่างเต็มที่ด้วยความเต็มใจและตั้งใจ
การบริการแม้เป็นสิ่งที่มองไม่เห็น แต่เป็นสิ่งที่ผู้ใช้ต้องการเป็นอย่างมาก ผู้ให้บริการจึงต้องมีคุณสมบัติของการบริการที่เหมาะสม ผู้บริหารด้านการตลาดของแหล่งสารสนเทศต้องให้ความสำคัญในการสร้างจิตสำนึกในการให้บริการ โดยคาดหวังว่าผู้ใช้จะได้รับข้อมูลที่ตรงกับความต้องการ ซึ่งจะช่วยเป็นแรงกระตุ้นผลักดันให้ผู้ให้บริการบริการแก่ผู้อย่างเต็มที่ด้วยความเต็มใจและตั้งใจ
1. ผลิตภัณฑ์ (Product)หมายถึง ข้อเสนอทั้งหมดที่เรามีให้ผู้ใช้ ประกอบด้วย ผลิตภัณฑ์หลัก คือสิ่งที่ผู้ใช้ต้องการและผลิตภัณฑ์เสริม คือ สิ่งที่เป็นข้อเสนออื่นๆที่ผู้ผลิตมอบให้กับผู้ใช้
2. ราคา (Price) หมายถึง เครื่องมือด้านการตลาดที่มีความสำคัญยิ่งต่อความสำเร็จของกิจการบริการ เนื่องจากราคามีผลต่อการรับรู้ของผู้ใช้ในเรื่องคุณค่าและคุณภาพของการบริการ
3. สถานที่จัดจำหน่ายบริการ (Place) หมายถึง การนำเสนอบริการให้ไปถึงผู้ใช้ ซึ่งควรพิจารณาในเรื่องการเข้าถึงบริการและความพร้อมที่จะให้บริการ การเลือกรูปแบบการนำเสนอบริการควรเลือกรูปแบบที่เน้นด้านความสะดวกสบายของผู้ใช้มากที่สุดและต้องเป็นรูปแบบที่กิจการสามารถให้บริการได้ด้วย
4. การส่งเสริมการตลาด (Promotion) มีบทบาท 3 ประการ คือ การให้ข้อมูลแก่ลูกค้า การชักจูงลูกค้าให้ซื้อผลิตภัณฑ์ของกิจการและการเตือนความทรงจำของลูกค้า
5. บุคคล (People) หมายถึง บุคคลทั้งหมดที่เกี่ยวข้องกับการนำเสนอบริการและการให้บริการแก่ผู้ใช้ รวมทั้งผู้รับบริการในแง่ของห้องสมุด ผู้บริหารต้องให้ความสำคัญกับกระบวนการสร้าง จิตสำนึกในการให้บริการ
6. กระบวนการ (Process) หมายถึง ขึ้นตอน วิธีการและกิจกรรมต่างๆในการนำเสนอบริการ โดยการเพิ่มประสิทธิภาพในการผลิตบริการและการดำเนินงานเพื่อเพิ่มความดึงดูดใจลูกค้า
7. หลักฐานทางกายภาพ (Physical Evidence) หมายถึง สิ่งที่เป็นรูปธรรม ที่สามารถมองเห็นได้หรือรับรู้ได้ ทำหน้าที่สื่อสารถึงตำแหน่งและคุณภาพของการบริการ
แผนการตลาดสำหรับห้องสมุด
1. บทสรุปผู้บริหาร ให้ข้อมูลเกี่ยวกับที่มาขององค์กรแบบสังเขป ชี้ให้เห็นถึงจุดยืนของห้องสมุดอย่างชัดเจน กล่าวถึงภาพรวมของห้องสมุด
2. พันธกิจ คือ พันธะสัญญาที่ใช้ในการปฏิบัติงาน
3. การวิเคราะห์สภาพแวดล้อม คือ การวิเคราะห์และเสนอแนวทางในการแก้ไขหากเกิดปัญหา
4. การวิเคราะห์จุดแข็งจุดอ่อน โอกาสและอุปสรรค
5. การวิเคราะห์งาน เช่น งานในห้องสมุดมีความสอดคล้องกันหรือไม่ สอดคล้องกับวัตถุประสงค์หรือไม่ มีการส่งเสริมทางการศึกษาและวัฒนธรรมหรือไม่
6. วัตถุประสงค์จำเพาะเจาะจงหรือเป็นกรณีพิเศษหรือสำคัศในการพัฒนาห้องสมุด
7. ส่วนแบ่งการตลาด การกระตุ้นให้มีผู้ใช้เข้ามาใช้บริการมากขึ้น มีการเปลี่ยนกลยุทธ์ทางการตลาด มีการทำการวิจัยทางการตลาด
8. กลยุทธ์ทางการตลาด คือทางในการสื่อสารทางการตลาด
9. การวิจัยตลาด เพื่อสำรวจความต้องการของผู้ใช้ โดยฌแพาะกลุ่มเป้าหมาย
10. ส่วนผสมการตลาด
11. การประเมิน ต้องมีการประเมินทุกๆกิจกรรมเพื่อใช้เป็นแนวทางในการจัดกิจกรรมครั้งต่อไป
12. ตารางเวลาเพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปตามแผนที่วางไว้
13. งบประมาณ ต้องสมเหตุสมผลและปฏิบัติได้จริง
แผนการตลาดสำหรับห้องสมุด
1. บทสรุปผู้บริหาร ให้ข้อมูลเกี่ยวกับที่มาขององค์กรแบบสังเขป ชี้ให้เห็นถึงจุดยืนของห้องสมุดอย่างชัดเจน กล่าวถึงภาพรวมของห้องสมุด
2. พันธกิจ คือ พันธะสัญญาที่ใช้ในการปฏิบัติงาน
3. การวิเคราะห์สภาพแวดล้อม คือ การวิเคราะห์และเสนอแนวทางในการแก้ไขหากเกิดปัญหา
4. การวิเคราะห์จุดแข็งจุดอ่อน โอกาสและอุปสรรค
5. การวิเคราะห์งาน เช่น งานในห้องสมุดมีความสอดคล้องกันหรือไม่ สอดคล้องกับวัตถุประสงค์หรือไม่ มีการส่งเสริมทางการศึกษาและวัฒนธรรมหรือไม่
6. วัตถุประสงค์จำเพาะเจาะจงหรือเป็นกรณีพิเศษหรือสำคัศในการพัฒนาห้องสมุด
7. ส่วนแบ่งการตลาด การกระตุ้นให้มีผู้ใช้เข้ามาใช้บริการมากขึ้น มีการเปลี่ยนกลยุทธ์ทางการตลาด มีการทำการวิจัยทางการตลาด
8. กลยุทธ์ทางการตลาด คือทางในการสื่อสารทางการตลาด
9. การวิจัยตลาด เพื่อสำรวจความต้องการของผู้ใช้ โดยฌแพาะกลุ่มเป้าหมาย
10. ส่วนผสมการตลาด
11. การประเมิน ต้องมีการประเมินทุกๆกิจกรรมเพื่อใช้เป็นแนวทางในการจัดกิจกรรมครั้งต่อไป
12. ตารางเวลาเพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปตามแผนที่วางไว้
13. งบประมาณ ต้องสมเหตุสมผลและปฏิบัติได้จริง
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น